JQuery Cycle Plugin - Fade In Image


Dziedzictwo Wędrówki Karpackich Pasterzy

       Motywem przewodnim albumu jest dziewięćsił (Carlina acaulis) – jeden z roślinnych symboli karpackiej kultury, często wykorzystywany w zdobnictwie. W odniesieniu do historii ludów pasterskich roślina ta ma charakter wyjątkowy, była często wykorzystywana w medycynie ludowej, a jej odnalezienie na halach górskich zawsze miało i ma do dziś wyjątkowe znaczenie – dziewięćsił kryje w sobie potężną tajemnicę – jest znakiem silnej więzi człowieka z niebem i ziemią.

      Album został wydany wspólnie przez Fundację Pasterstwo Transhumancyjne oraz Karpaty Łączą, przy wsparciu finansowym ze środków Swiss Contribution. Nawiązuje w znacznej części do „Redyku Karpackiego – Transhumance 2013” przedstawiając w nim uwieńczenie wieloletniej współpracy i działań lokalnych społeczności w Karpatach, jest również swoistym podziękowaniem dla wszystkich, którzy w jakikolwiek sposób przyczynili się do realizacji tej historycznej pasterskiej wędrówki.

     W albumie nawiązujemy do symbolu dziewięćsiłu, jak również do magicznej karpackiej cyfry „9” – próbując zdefiniować siły dziedzictwa wędrówki karpackich pasterzy.

      Jest to świadome poszukiwanie głębi tożsamości mieszkańców gór  - pasterzy – „ludzi w drodze”, to chęć dotarcia do źródła, które wpływa na zachowanie i styl życia górali - to wejście nie tylko w głębię duszy, ale również próba znalezienia i wyodrębnienia cech ludzi gór wynikających z dziedziczenia swoistego „daru kodu życia” zamkniętego w trudnej do rozdzielenia wspólnocie człowieka i ziemi – ciało bowiem powstaje z ziemi, z nią jest połączone przez całe życie, żywi się nią i do niej wraca. Pasterze są strażnikami żywiołu dziedziczonego przez pokolenia - tego świętego Boskiego prawa jedności człowieka z ziemią oraz wielkiej nadziei ducha – życia wiecznego… 


  PASTERSKA SIŁA ZAUFANIA

  • Życie w bliskości kulturowej – we wspólnocie - hermetycznie zamknięte społeczności - budowanie świadomej dumy kulturowej – paradność stroju, spójność rodowa gwary - zarówno subregionu jak i makroregionu;
  • Surowe prawo społeczne,  kultura pokoleniowego wychowania, odpowiedzialność za  siebie, za innych oraz za otoczenie;
  • Ogromne wzajemne zaufanie, wynikające z przynależności grupowej;
  • Prawda Starowieku to „pamięć żywa” - jest istotną częścią wspólnej historii mieszkańców Karpat, przekazywanej w tradycyjnie zachowanej ustnej formie przekazu – z dużą czcią i szacunkiem dla przodków;

 

 


  PASTERSKA SIŁA PRZETRWANIA 

 

  • Pracowitość, umiejętność znoszenia trudów ciężkiej pracy i znoju żywobycia;
  • Wytrwałość w codziennych obowiązkach, w znoszeniu niedogodności; 
  • Konsekwentne dążenie do celu, upartość, cierpliwość „wyssana z mlekiem matki”; 
  • Samowystarczalność społeczeństw lokalnych dzięki dyscyplinie życia; 
  • Umiejętność przetrwania w trudnych warunkach wysokogórskich;

 

 


 PASTERSKA SIŁA ODPOWIEDZIALNOŚCI 

  • Umiejętność rozpoznawania zagrożeń, przewidywania zdarzeń w środowisku naturalnym;
  • Szybka i naturalna reakcja w trudnościach, znajdowanie rozwiązań dla pojawiających się problemów;
  •  Umiejętność odczytywania nadchodzących zmian pogody w zachowaniu zwierząt i przyrody;
  • Odpowiedzialne gospodarowanie w trudnych górskich warunkach;
  •  Wiedza ludowa i umiejętności przekazywane kolejnym pokoleniom „w ciszy” – nie w formie ustnej czy pisemnej lecz często w formie obserwacji zachowań ojców – doświadczenie przez uczestnictwo w konkretnych zdarzeniach.

 


 PASTERSKA SIŁA PRZEMIJANIA

 

  • Świadomość początku i końca egzystencji– umiejętność dostosowania się do otaczającego świata, godzenia się ze zdarzeniami losowymi, z  przemijaniem.
  • Upodobanie pasterskiego stylu życia „w drodze” - nie żal odchodzić...
  • Miłość do życia w górach, gdzie odczuwa się magię spotkania ziemi z niebem i potęgę przyrody;
  •  Życie pasterza w odosobnieniu pozwala na swobodne, wręcz naturalne przejście w przestrzeń nadprzyrodzoną – tym łatwiej z godnością godzi się ze swoim losem i nie odczuwa traumy przemijania, doświadcza radosnego wzlotu duszy na niebiańskie hale;

 


 PASTERSKA SIŁA TWORZENIA 

  • Niezwykłe umiejętności manualne i doskonały przekaz pokoleniowy połączony z wrażliwością artystyczną sprawiają, że ludzie gór to mistrzowie rękodzielnictwa.
  • Znajomość materiałów, sposobów pozyskiwania i obróbki drewna, metalu, wełny na potrzeby codziennego życia;
  • Potęga zachwytu nad pięknem przyrody, umiejętności patrzenia, przyglądania się i szczegółowej obserwacji.
  • Ekspresja twórczości artystycznej w sztuce ludowej – rzeźba, malarstwo, poezja, muzyka żywa odnosząca się do  żywobycia w realiach regionalnych.
  • Znakomitość interpretacji, świadome powielanie tradycyjnych wzorów, przy tym autentyzm i liryka, tworzenie sztuki – „bo w duszy gra”.

 


 PASTERSKA SIŁA ŻYWOBYCIA

 

  • Umiejętność życia w środowisku gór, pozyskiwanie produktów z otoczenia, wytwarzanie zdrowej i smacznej żywności, ekologia produkcji;
  • Znajomość roślin – ich wykorzystanie w ziołolecznictwie;
  • Znajomość zwierząt – opieka nad nimi, leczenie, odpowiedzialność za ich zdrowie i życie,
  • Samowystarczalność, ale również sposób na przetrwanie w globalnym świecie - handel;
  • Wysoka jakość egzystencji z dużym szacunkiem dla regionu i przyrody;

 

 


 PASTERSKA SIŁA DUCHOWOŚCI 

 

  • Kontemplacja, medytacja i modlitwa - w samotnej przestrzeni górskiej wysoki poziom przeżyć duchowych, umacnianie więzi człowieka z Bogiem;
  • Odgadywanie tajemnic natury, odkrywanie na nowo magii przyrody;
  • Umiejętność rozpoznania wpływu sił natury i pór roku na człowieka, na jego zachowanie.
  • Święta Watra – „ogień żywy” – rozpala pragnienia duszy i przenosi ją w świat nadprzyrodzony.
  • Emocjonalne życie w wierze, nadziei i miłości…
  • Droga życia zmierzająca ku przeznaczeniu

 


 PASTERSKA SIŁA KULTURY

  • Dbałość o  odrębność kulturową, obrzędowość, o zachowanie gwary, tradycji, zwyczajów, muzyki, sztuki, architektury;
  • Sentyment do folkloru: szalona muzyka, dziki taniec, wysoki śpiew, barwne stroje;
  • Świadomość dziedzictwa krwi – przekazu silnych cech charakteru;
  • Żywiołowość i charyzma – nieodgadniona osobowość, która potrafi emanować na innych;
  • Strażnicy gór – pasterze – zachowujący antyczny ubiór w mało zmienionej formie;

 


 PASTERSKA SIŁA WOLNOŚCI

  • Tajemnica własności Karpat: „mieć góry całe, uważać je za swoje, lecz umieć ich nie posiadać” – dla dobra ziemi, zwierząt i człowieka; niechęć do dzielenia ziemi.
  • Świadomość przemijania ludzkiego życia, nie przywiązywania się do dóbr materialnych;
  • Tajemnice niezwykłych miejsc, żywe opowieści i  legendy, heroiczni bohaterowie – wartością nadrzędną jest wolność wyboru swojej drogi życiowej; 

 

 


WĘDRUJEMY DALEJ...

       Zakończyliśmy „Redyk Karpacki – Transhumance 2013” - naszą historyczną wędrówkę pasterską przez Karpaty – była to swoista „pielgrzymka” - złożyliśmy hołd naszym wołoskim przodkom, wskazując przy tym na tożsamość, która winna być chroniona i strzeżona – przede wszystkim przez nas samych. Godność pasterza wynika z jego świadomości własnego życia w drodze. Nasza siła - siła mieszkańców gór - tkwi w tradycji i korzeniach pasterskich. Kilkuletni czas pracy i przygotowań  dobiegł końca i zaowocował realizacją tego projektu. Spotkania z ludźmi żyjącymi na co dzień w różnych regionach łuku Karpackiego były niezwykłym doświadczeniem. Dziękujemy wszystkim, którzy w jakikolwiek sposób przyczynili się do jego realizacji.

  Otwierały się serca dobrych ludzi Karpat, otwierały się ramiona ludzi wolnych – w tych gestach swobody narastało zadziwienie. Powracał pasterski duch, odkrywała się tajemnica Karpat schowana w lesie i siła czasu mierzonego spokojnym rytmem pochodu. Czas odnowił przymierze z naturą… Kto wędrował z nami -  ten ujrzał Prawdę Starowieku - doświadczył czasu i przestrzeni w przyrodzie, umiejętności obcowania człowieka w zgodzie z prawami natury. Nadszedł nowy czas - powstał dawny cień z Karpat bramy… Duchy gór ucichły zadumane – zdziwione powrotem kierdla owiec, psów i pasterzy…

I wróciła na górskie hale i polany nadzieja - powrócił baca w keczulicy (baranicy), a z nim czabani ustrojeni kożuchami i batsami (palicami). Owce odnowiły przymierze ziemi z niebem. I nastał wielki ruch w przyrodzie.

Ktoś usłyszał śpiew i muzykę z oddali – wiatrem niesione wici radosne…

Ktoś zrozumiał pragnienia duszy – watrą rozpalone…

Ktoś inny odnalazł swe przeznaczenie – w rwącym nurcie potoka,  we mgle poznał cel swego życia, w deszczu  - poczuł orzeźwienie myśli swoich, w słońcu rozpalonym – żar miłości, a we wszystkim wielki urok gór….

    A właściwie nic się nie stało – pasterze szli, owce się pasły… Lecz podczas ich spokojnej wędrówki palił się ogień żywy – Święta Watra – która rozpala świadomość niezwykłej tożsamości człowieka, do której ciągle trzeba wędrować…

    Kto był na Redyku, ten doświadczył okruchów dziedzictwa wędrówki karpackich pasterzy.  My zaś – bacowie, juhasi, pastuchowie i czabani - pachniemy owcami, w śpiew ptaków i nurt potoka ubrani - idziemy dalej Karpatami – a Wy? Z nami czy nie z nami? Nadchodzi czas nowej pasterskiej prawdy o życiu człowieka „w drodze” – w bogactwie dziedzictwa kulturowego naszych ojców, we właściwym poczuciu własności – odkryjmy razem tę tajemnicę „by mieć góry całe, ale umieć ich nie posiadać”.

 

Panie Boże prowadź!

 

Piotr Kohut

Baca Redyku Karpackiego

Fundacja „Pasterstwo Transhumancyjne”


 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 



Made by All Tech Support - Konrad Kopeć


Home Page

Total visits: 7885708
Online right now: 2


Donate